ชื่อพันธุ์                    -   กข91 (RD91)

ชนิด                       -   ข้าวเจ้า

ประวัติพันธุ์               -   ในฤดูนาปี 2558 ได้นำเข้าเมล็ดพันธุ์ข้าวสายพันธุ์แก้ความเป็นหมัน (R line) สายพันธุ์ IR101870-60-1 ในประชากรชั่วที่ 4 ของโครงการความร่วมมือพัฒนาข้าวลูกผสม (Hybrid Rice Development Consortium : HRDC) ที่สถาบันวิจัยข้าวระหว่างประเทศ (IRRI) ซึ่ง IR101870-60-1 ได้จากการผสมพันธุ์ระหว่างพันธุ์ Ming Hui 63 และ IR08N103 มาปลูกคัดเลือกแบบสืบประวัติ (pedigree selection) ตั้งแต่ประชากรชั่วที่ 5 ถึง 7 ที่ศูนย์วิจัยข้าวปทุมธานี ในฤดูนาปรัง 2559 ถึงฤดูนาปรัง 2560 โดยคัดเลือกได้สายพันธุ์ที่มีเมล็ดขนาดปานกลาง คือสายพันธุ์ IR101870-60-1-PTT-5-3-27 ในฤดูนาปี 2560 ปลูกศึกษาพันธุ์ข้าว ที่ศูนย์วิจัยข้าวปทุมธานี ฤดูนาปรังและฤดูนาปี 2561 ปลูกเปรียบเทียบผลผลิตภายในสถานี และวิเคราะห์คุณภาพทางกายภาพและทางเคมี ที่ศูนย์วิจัยข้าวปทุมธานี ในฤดูนาปีและฤดูนาปรัง 2562 ปลูกเปรียบเทียบผลผลิตระหว่างสถานี และวิเคราะห์คุณภาพทางกายภาพและทางเคมี ที่ศูนย์วิจัยข้าวปทุมธานี ศูนย์วิจัยข้าวชัยนาท ศูนย์วิจัยข้าวพิษณุโลก และสถาบันวิทยาศาสตร์ข้าวแห่งชาติ ในฤดูนาปี 2563 ถึงฤดูนาปรัง 2564
ปลูกเปรียบเทียบผลผลิตในนาราษฎร์ แปลงเกษตรกร อำเภอลำลูกกา จังหวัดปทุมธานี อำเภอเมือง จังหวัดสุพรรณบุรี และอำเภอลานกระบือ จังหวัดกำแพงเพชร ทดสอบปฏิกิริยาต่อโรคและแมลงที่สำคัญ วิเคราะห์คุณภาพเมล็ดทางกายภาพและทางเคมี ที่ศูนย์วิจัยข้าวปทุมธานี ในฤดูนาปี 2563 ทดสอบการตอบสนองต่อปุ๋ยไนโตรเจน ที่ศูนย์วิจัยข้าวปทุมธานี และประเมินการยอมรับของเกษตรกร
ในแปลงเกษตรกร อำเภอลำลูกกา จังหวัดปทุมธานี และ อำเภอพิชัย จังหวัดอุตรดิตถ์ และในฤดูนาปรัง 2564 ประเมินการยอมรับของเกษตรกร ในแปลงเกษตรกร อำเภอเมือง จังหวัดชัยนาท

การรับรองพันธุ์           -   คณะกรรมการพิจารณาพันธุ์กรมการข้าว เมื่อวันที่ 15 กรกฎาคม 2564

ลักษณะประจำพันธุ์      -   ไม่ไวต่อช่วงแสง

                            -   มีอายุเก็บเกี่ยว 107 วัน (ปักดำ)

                            -   ความสูง 107 เซนติเมตร

                            -   ทรงกอตั้ง แผ่นใบสีเขียว มุมปลายใบตั้งตรง มุมใบธงตั้งตรง

                            -   คอรวงสั้น รวงยาว 30.7 เซนติเมตร รวงค่อนข้างแน่น ระแง้ถี่

                            -   จำนวนเมล็ดดีต่อรวง 200 เมล็ด เมล็ดร่วงน้อย นวดง่าย

                            -   เมล็ดข้าวเปลือกสีฟาง มีขนาดเมล็ดปานกลาง ข้าวเปลือกมีความยาว 8.25 มิลลิเมตร กว้าง 3.10 มิลลิเมตร หนา 2.06 มิลลิเมตร

                            -   ข้าวกล้องสีขาว ความยาวข้าวกล้อง 5.73 มิลลิเมตร กว้าง 2.63 มิลลิเมตร
หนา 1.86 มิลลิเมตร รูปร่างเมล็ดปานกลาง (อัตราส่วนความยาวต่อความกว้าง 2.20) ความยาวข้าวสาร 5.56 มิลลิเมตร กว้าง 2.56 มิลลิเมตร หนา 1.82 มิลลิเมตร ท้องไข่ค่อนข้างมาก (1.60)  น้ำหนักข้าวเปลือก 1,000 เมล็ด  24.2 กรัม น้ำหนักข้าวเปลือกต่อถัง 11.46 กิโลกรัม

                            -   คุณภาพการสีดีมาก ได้ข้าวเต็มเมล็ดและต้นข้าวร้อยละ 62.2

                            -   ปริมาณอมิโลสต่ำ (ร้อยละ 18.49)

                            -   อุณหภูมิแป้งสุกต่ำโดยการคาดคะเนจากค่าการสลายเมล็ดในด่าง 7.0

                            -   ความคงตัวแป้งสุกอ่อน การยืดตัวของข้าวสุกปกติ (1.67 เท่า) ลักษณะข้าวสุกนุ่ม ค่อนข้างเหนียว และไม่มีกลิ่นหอม

ผลผลิต                    -   ผลผลิตเฉลี่ย 763 - 1,100 กิโลกรัมต่อไร่ ศักยภาพการให้ผลผลิตในแปลงนาเกษตรกร 1,100 กิโลกรัมต่อไร่ ที่อำเภอพิชัย จังหวัดอุตรดิตถ์

ลักษณะเด่น               -   ขนาดเมล็ดปานกลาง ไม่ไวต่อช่วงแสง

                            -   มีปริมาณอมิโลสต่ำ ร้อยละ 18.49

                            -   ต้านทานถึงต้านทานสูงต่อโรคไหม้

ข้อควรระวัง               -   ค่อนข้างอ่อนแอถึงอ่อนแอต่อเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาล และอ่อนแอต่อโรคขอบใบแห้ง พื้นที่ปลูกควรเป็นพื้นที่ที่มีความต้องการของผู้ประกอบการที่สามารถเชื่อมโยงผลผลิตไปสู่การแปรสภาพเป็นข้าวสาร และรับซื้อข้าวเปลือกแน่นอน เช่น ในรูปแบบเกษตรพันธสัญญา (Contract Farming) หรือการจับคู่ธุรกิจ (Business Matching)

พื้นที่แนะนำ               -   พื้นที่นาชลประทาน ภาคกลางและภาคเหนือตอนล่าง